دیابت و تاثیر آن در سلامت دندان | عمومی | دکتر پیام حیاتی-دندانپزشک
آدرس: آیت الله کاشانی خیابان اعتمادیان برج شیری طبقه اول واحد 4

دیابت و تاثیر آن در سلامت دندان

تاریخ: ۳ شهریور ۱۳۹۷
توسط: دکتر پیام حیاتی
دیابت چیست ؟

دیابت از جمله بیماری هایی است که می تواند بر روی سلامت دهان و دندان اثر بگذارد. بیماری دیابت بر روی بسیاری از اعضای بدن تاثیر مخرب دارد و باعث بروز مشکلات متعددی مانند بیماری قلبی، آسیب اعصاب، آسیب چشم ها و … می شود. اما بسیاری از بیماران دیابتی نمی دانند که آنها در معرض ابتلا به بیماری های لثه و مشکلات دندانی نیز هستند. بنابراین افراد مبتلا به دیابت باید چندین برابر دیگران در مراقبت از دندان ها و لثه های خود کوشا باشند. در افراد دچار بیماری دیابت نسبت به افراد سالم خطر ابتلا به بیماریهای پریودنتال بیشتر است. بیماریهای پریودنتال، شامل عفونتهای لثه و استخوان نگهدارنده دندان می شود.

دیابت نوع ۱ :

در ديابت نوع ۱ (I)، بدن نمی ­تواند به ميزان کافی، انسولين توليد کند. انسولين هورمونی است که قند را از خون به سلول­ها حمل می­ کند تا با دريافت قند، انرژی مورد نياز خود را کسب کنند.

دیابت نوع ۲ :

در ديابت نوع  ۲ (II)، پاسخ سلول­های بدن به هورمون انسولين متوقف می­ شود. آن­چه که در اثر بيماری ديابت ايجاد مي­شود (نوع I و II ) اين است که سطح قند خون بالا می­ رود. بالا رفتن قند خون براي کليه­ ها، اعصاب، چشم­ها، قلب و ديگر قسمت­های بدن، مشکلاتی ايجاد مي­ کند.

ديابت بر دندان­ها و لبخند شما نيز اثر می ­گذارد. درگام نخست، مهم است که علايم بيماری ديابت رابشناسيم و بدانيم بيماری ديابت چه تاثيری بر دهان و دندان شما می­ گذارد.

 توصیه های بهداشتی دهان و دندان به بیماران مبتلا به دیابت

از آنجا که افراد مبتلا به دیابت، بیشتر از دیگران مستعد ابتلا به مشکلات دهانی هستند، باید به دهان و دندان‌های خود رسیدگی کنند و به هر نوع تغییر در دهان خود دقیق باشند. در اینجا به چند نکته اشاره می‌شود:

۱) اندازه گیری قند خون

قند خون خود را تا حد امکان کنترل کنید. اگر دیابت به خوبی کنترل شود، مشکلات دهانی رخ نمی‌دهند در غیر این صورت احتمال بروز خشکی دهان، بیماری‌های لثه، از دست دادن دندان و عفونت‌های قارچی مانند برفک زیاد می‌شود. از آنجا که عفونت، باعث افزایش قندخون خواهد شد، دیابت سخت‌تر کنترل می‌شود.

۲) مرتب مسواک بزنید

افراد دیابتی لازم است بیشتر مراقب دندان‌های خود باشند. به همین دلیل باید هر روز ۲ بار و هر بار به مدت ۲-۱ دقیقه مسواک بزنند و دندان‌ها را نخ بکشند تا پلاک‌های دندانی از بین بروند و احتمال ابتلا به التهاب لثه کاهش یابد. استفاده از دهانشویه‌ها هم مفید خواهد بود.

۳) مرتب به دندان‌پزشک مراجعه کنید.

بیماران دیابتی مستعد ابتلا به عفونت‌های دهان هستند. پس باید هر ۶ ماه یک بار، دندان‌پزشک دهان و دندان‌هایشان را کنترل کند. به دندان‌پزشک خود در مورد بیماری دیابت و داروهای مصرفی‌تان توضیح دهید. اگر انسولین مصرف می‌کنید، دندان‌پزشک را در جریان قرار دهید که چه زمانی آخرین دوز آن را دریافت کرده‌اید. کمک دیگری که می‌توانید از او بگیرید این است که بخواهید راه‌های مراقبت از دندان‌ها و لثه‌ را به شما آموزش بدهد.

بیماران دیابتی مستعد ابتلا به عفونت‌های دهان هستند. پس باید هر ۶ ماه یک بار، دندان‌پزشک دهان و دندان‌هایشان را کنترل کند.

قبل از اینکه برای درمان بیماری لثه خود اقدام کنید، با پزشک متخصصی که برای کنترل قند خون خود به او مراجعه می‌کنید، مشورت کنید و از او بخواهید با دندان‌پزشک صحبت کند و در مورد شرایط شما توضیح دهد. او می‌تواند این کار را با نوشتن نامه انجام دهد؛ یعنی نامه‌ای به دندان‌پزشک شما بنویسد و در آن وضعیت شما را تشریح کند. اگر نیاز به جراحی وجود دارد، او شما را راهنمایی می‌کند که آیا قبل از جراحی لازم است آنتی‌بیوتیک مصرف کنید یا نه یا در مورد دوز انسولین شما را راهنمایی می‌کند تا اگر لازم باشد، دوز انسولین را تغییر بدهید. قندخون شما قبل، حین و بعد از جراحی باید تحت کنترل باشد.

درد دندان چه علت های دارد؟حتما بخوانید : درد دندان به چه علت است ؟

۴) تلفن پزشکتان در دسترس باشد

نام و شماره تلفن پزشک خود را در اختیار دندان‌پزشکتان قرار دهید تا اگر لازم بود، با او تماس بگیرد.

۵) فهرست داروها

فهرست داروهای مصرفی خود و دوز آنها را به دندان‌پزشکتان بدهید. در این صورت داروهای تجویزی او با داروهای قبلی شما تداخل نخواهد کرد. گاهی نیز باید دوز انسولین تنظیم شود.

۶) درمان غیرضروری را انجام ندهید

اگر قندخونتان به خوبی کنترل نمی‌شود، موارد درمانی غیرضروری دندان‌پزشکی را به تعویق بیندازید تا قندخونتان کنترل شود. گرچه عفونت‌های حاد مانند آبسه‌ها، باید بلافاصله درمان شوند.

۷) مراقب ترمیم زخمهایتان باشید

در افراد دیابتی معمولا ترمیم زخم زمان بیشتری طول می‌کشد. پس حتما به توصیه‌های بعد از جراحی دقت کنید.

۸)مراقب سیم ارتودنسی باشید

افراد دیابتی که سیم ارتودنسی دارند، باید دقت کنند تا اگر سیم باعث زخم زبان یا دهانشان شد، بلافاصله به دندان‌پزشک مراجعه کنند.

۹)مراقب خشکی دهانتان باشید

اگر از خشکی دهان رنج می‌برید با دندان‌پزشک خود صحبت کنید. او می‌تواند برای شما بعضی داروها یا مواد جانشین بزاق را تجویز کند. مصرف دهانشویه‌های حاوی فلوراید، آدامس‌های بدون قند و قرص‌های نعناعی بدون قند هم معمولا موثر است. نوشیدن جرعه‌های مداوم آب و تکه‌های یخ خردشده نیز می‌تواند موثر باشد. معمولا توصیه می‌شود مصرف کافئین محدود شود.

۱۰)مراقب دندان مصنوعی خود باشید

اگر دندان مصنوعی دارید، از آن به خوبی مراقبت کنید. دندان مصنوعی لق یا خیلی سفت، باعث تحریک لثه می‌شود و احتمال عفونت را افزایش می‌دهد. پس با دندان‌پزشک صحبت کنید تا در صورت نیاز آن را بررسی کند. دیابت باعث می‌شود شما بیشتر از دیگران در معرض خطر عفونت باشید، پس هر روز دندان مصنوعی خود را از دهان خارج و آن را تمیز کنید.

افراد مبتلا به دیابت، بیشتر از دیگران مستعد ابتلا به مشکلات دهانی هستند، باید به دهان و دندان‌های خود رسیدگی کنند و به هر نوع تغییر در دهان خود دقیق باشند.

۱۱) سیگار نکشید.

سیگار برای همه مضر است اما اگر کسی مبتلا به دیابت باشد ۲۰ برابر بیشتر در معرض خطر ابتلا به بیماری‌های لثه و برفک خواهد بود. سیگار کشیدن به جریان خون لثه صدمه می‌رساند و زمان ترمیم زخم‌های دهانی را افزایش می‌دهد. بهتر است اگر مبتلا به دیابت و سیگاری هستید، در مورد راه‌های ترک سیگار از افراد متخصص کمک بگیرید.

۱۲)علایم بیماری لثه را بشناسید.

مشاهده بعضی علایم، باید شما را به شک بیندازد که شاید به بیماری لثه مبتلا باشید. این علایم عبارتند از: لثه‌های قرمز، ملتهب و خونریزی‌دهنده، از دست دادن بی‌دلیل دندان‌ها، خشکی دهان و بوی بد دهان به‌طور مداوم، قرار گرفتن دندان‌ها به‌طور نامنظم روی یکدیگر یا دندان مصنوعی‌ای که به‌تازگی خوب در دهانتان قرار نمی‌گیرد.

جراحی سینوس چیست و چرا انجام میدهیمحتما بخوانید : جراحی سینوس یا لیفت سینوس چگونه است ؟

۱۳) برفک دهانی

برفک عفونتی است که در نتیجه قارچ دهانی ایجاد می‌شود. افراد مبتلا به دیابت به خاطر تغذیه این قارچ از سطوح بالای قند موجود در بزاق دهان، بیشتر از سایرین به برفک دهانی مبتلا می‌شوند. علاوه بر این سیگار کشیدن و استفاده از دندان‌های مصنوعی (به‌خصوص زمانی که از این دندان‌ها به‌صورت دائم استفاده شود) نیز می‌تواند باعث ایجاد عفونت قارچی در دهان شود. به‌هرحال امروزه برای درمان این مشکل داروهای مختلف وجود دارد. علاوه بر این، کنترل مناسب بیماری دیابت، ترک سیگار، و نیز خارج کردن و تمیز کردن روزانه دندان‌های مصنوعی می‌تواند از ایجاد این مشکل پیشگیری کند.

آیا دهان شویه باعث بیماری دیابت می شود؟

همانطور که مسواک زدن دندان ها بخشی از روال روزانه مراقبت از دهان است، اما واضح است که استفاده از دهانشویه بیش از دو بار در روز جایز نیست.مطالعات جدید نشان داده است که مصرف منظم دهانشویه می تواند خطر ابتلا به بیماری دیابت نوع ۲ را در افرادی که قبلا در معرض خطر بیشتر بیماری هستند،بالا ببرد.

دهانشویه حاوی ترکیباتی است که باکتری های مفید و غیر مفید را با هم کاهش می دهد که این کار باعث ایجاد پلاک  در دهان می شود. برخی از باکتری های مفید که حفرات دهان ما را پوشش می دهند، حاوی نوعی اسید شیمیایی، نیتریک اکسید هستند که به جلوگیری از بیماری دیابت کمک می کند.

افرادی که حداقل دو بار در روز از دهانشویه استفاده می کنند، در مقایسه با افرادی که از آن استفاده نکردند، ۵۵٪ بیشتر در معرض خطر ابتلا به بیماری دیابت در طی یک دوره پیگیری سه ساله بودند. افرادی که حداقل دو بار در روز از دهانشویه استفاده می کنند، ۳۰ درصد دچار پیش دیابت و یا پیشرفت دیابت بودند.

از بین بردن باکتری های “خوب”، واستفاده مکرر از دهانشویه، باعث تغییر فلور خوراکی و متابولیسم قند خون در بدن شده و  احتمالا منجر به پیشرفت بیماری دیابت و پیش دیابت می شود.در حال حاضر، تا زمانی که اطلاعات بیشتر در دسترس افراد باشد، ممکن است محدود کردن استفاده از دهانشویه به یک بار در روز صورت گیرد. به خصوص اگر شما اضافه وزن و سابقه خانوادگی دیابتی یا هموگلوبین A1C بالا دارید، توصیه می شود که تمام موارد را رعایت کنید.

چگونه دندان­پزشک براي مقابله با ديابت به شما کمک مي­کند؟

مراجعه منظم به دندان­پزشک اهميت زيادي دارد. مطالعات نشان مي ­دهد که درمان بيماري لثه ­اي سبب  کنترل بهتر قند خون در بيماران مبتلا به ديابت مي شود. اين امر سبب کند شدن سير  پيشرفت بيماري مي شود. رعايت بهداشت دهان و دندان و مراجعه منظم به دندان پزشک جهت پاک ­سازي تخصصي دهان و دندان، سبب کاهش HbA1c خواهد شد. (HbA1c يک تست آزمايشگاهي است که ميانگين سطح قند خون شمار را در سه ماه گذشته، نشان مي­ دهد.)

تماس با دکتر

 

دکتر پیام حیاتی دکتر دندانپزشک عمومی از دکتر بپرسید

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

سوال خود را در اینجا ثبت کنید و از سیستم کد رهگیری دریافت نمائید. پاسخ شما حداکثر تا 24 ساعت آینده از طریق  ایمیل و SMS به شما اطلاع داده خواهد شد.

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال قبلی ، کد رهگیری خود که از طریق ای میل یا SMSبرای شما ارسال شده را در این قسمت وارد کنید تا پاسخ دکتر را مشاهده فرمائید
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر رحیمی سه شنبه ۱۷ مهر ۹۷( 10 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با عرض سلام و خسته نباشید خانمی 38 ساله هستم تقریبا ده سال قبل تعدا چهار واحد دندان در سمت چپ و راست بالا در دهانم گذاشتم به خاطر کشیدن دندانهایم این چهار واحد را به صورت مصنوعی و چسبی دکتر برام کار گذاشتند دندان اسیای بزرگ پایین نیز عصب کشی و پر شده ولی الان بعد از ده سال مقداری از پر دندان خالی شده بوی دهانم به خاطر چیست ممکن است زیر دندانهای چسبی مصنوعی چیزی برود ؟ممنون از لطف شما
    1. تصویر کاربر دکتر پیام حیاتی سه شنبه ۱۷ مهر ۹۷( 10 ماه پیش)
      با سلام
      عمر متوسط روکش ها در حالت خوب و صحیح مراقبت بین 5 تا 10 سال است . و بعد از آن باید مورد بررسی قرار بگیرد تا اگر مشکل استخوان یا تحلیل لثه را دارید یا حتی مشکل گیر غذایی داشته باشید این مشکلها برطرف شود . البته ممکن است با یک جرم گیری ساده هم این مورد حل شود . در نهایت باید ویزیت شوید تا درمان صحیح برای شما تجویز شود .
  • تصویر کاربر محمدرضا یکشنبه ۱۰ دی ۹۶( 1 سال پیش) مشاهده پرسش
    آیا بعد از درمان امکان عود بیماری لثه وجود دارد ؟
    1. تصویر کاربر دکتر پیام حیاتی یکشنبه ۱۰ دی ۹۶( 1 سال پیش)
      بله – حفظ نتایج درمان بیماری لثه عمدتا وابسته به میزان همکاری بیمار با دندانپزشک و میزان رعایت بهداشت دهان و دندان توسط وی است . علت اصلی عود بیماری های لثه سهل انگاری بیمار در مسواک زدن و نخ دندان کشیدن است . در صورتی که به روش صحیح و به مدت کافی (10دقیقه در روز برای بیمار مبتلا به عفونت لثه پیشرفته) از مسواک و نخ دندان استفاده شود احتمال عود مجدد بیماری به حداقل میرسد . نکته مهم مراجعه منظم به دندانپزشک / متخصص لثه پس از پایان درمان است تا نتایج درمان و سلامت لثه هایتان را بررسی نماید و در صورت مشاهده علایم ظهور مجدد بیماری هر چه سریع تر آنها را برطرف کند .
  • تصویر کاربر مهرداد شنبه ۹ دی ۹۶( 1 سال پیش) مشاهده پرسش
    آیا میتوان دندانی را که باید کشیده شود بدون درمان رها کرد تا وقتی که دچار درد نشده است ؟
    1. تصویر کاربر دکتر پیام حیاتی شنبه ۹ دی ۹۶( 1 سال پیش)
      خیر – وقتی دندانی توسط دندانپزشک غیر قابل نگهداری تشخیص داده شد بهتر است هر چه سریعتر نسبت به بیرون آوردن آن اقدام نمایید زیرا دندان تخریب شده کانون عفونت فعال به حساب می آیند و نه تنها استخوان فک را دچار مشکل میکند بلکه برای سلامت عمومی فرد نیز مضر خواهد بود . بنابراین به دندانپزشک خود اعتماد کنید و منتظر بروز مشکل نمانید
درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر
دکتر پیام حیاتی